Họ gọi đó là “tín hiệu tăng giá mạnh nhất từ tháng 2”, tôi gọi là “báo hiệu cho một đợt điều chỉnh đang đến gần”. Khảo sát mới nhất của Bank of America với các nhà quản lý quỹ toàn cầu vừa cho thấy tâm lý nhà đầu tư lạc quan nhất kể từ tháng 2 năm nay. Nhưng nếu bạn đã từng sống sót qua mùa hè DeFi năm 2020, bạn biết rằng: khi mọi người đều nói “mua đi”, thì chính là lúc nên ngồi yên.
Bối cảnh là một thị trường đang tích lũy sau một đợt tăng mạnh từ đầu năm. Bitcoin đã có lúc chạm $73,800, sau đó giảm về vùng $55,000-$60,000. Các altcoin, đặc biệt là những dự án liên quan đến AI, đã có một đợt pump dữ dội. Trong bối cảnh đó, khảo sát của Bank of America ghi nhận tâm lý “lạc quan nhất kể từ tháng 2” – một con số đáng chú ý, vì tháng 2 là đỉnh điểm của đợt tăng giá trước halving.
Nhưng tôi không tin vào một con số đơn lẻ. Tôi muốn nhìn vào dòng lệnh. Dựa trên kinh nghiệm audit của tôi, khi một chỉ báo tâm lý đạt đến mức cực đoan, điều đó thường báo hiệu một sự đảo chiều. Giống như khi bạn xem hợp đồng thông minh và thấy hàm withdraw() không có modifier, bạn biết chắc sẽ có người exploit nó. Khảo sát này thiếu dữ liệu phân khúc – họ không nói rõ các nhà quản lý quỹ đang lạc quan về lĩnh vực nào, đang nắm giữ tỷ lệ tiền mặt bao nhiêu, hay họ đang phân bổ vốn vào đâu. Nếu thiếu những dữ liệu đó, con số “lạc quan” chỉ là một cái bẫy.
Điểm mù lớn nhất mà khảo sát này bỏ qua là bong bóng AI. Từ góc nhìn của một người đã audit contract cho các dự án AI – crypto, tôi thấy một sự tương đồng kỳ lạ giữa cơn sốt ICO 2017 và cơn sốt AI năm 2024. Các quỹ đầu tư đang đổ tiền vào bất kỳ dự án nào có chữ “AI” trong whitepaper. Năm 2017, tôi audit 10 dự án ICO, 7 cái là rug. Năm 2024, tôi audit 5 dự án AI – crypto, 3 cái không có sản phẩm thực tế. Đám đông luôn chạy theo những gì hot nhất, và đó chính là lúc smart money bắt đầu rút lui.
Còn một nghịch lý nữa. Khảo sát nói nhà đầu tư lạc quan, nhưng tác giả bài báo gốc lại cảnh báo rủi ro điều chỉnh. Đây là tín hiệu cho thấy “kỳ vọng” và “thực tế” đang tách rời. Thị trường crypto phản ứng rất nhạy với những sự tách rời như vậy. Bạn còn nhớ tháng 5/2021 không? Mọi người đều nói “DeFi là tương lai”, tôi audit một số giao thức và thấy TVL tăng 300% trong 2 tuần, nhưng TVL thực chất chỉ là token của chính giao thức đó. Kết cục: một đợt correction mất 50% giá trị.
Vậy takeaway là gì? Đừng mua theo cảm xúc của đám đông. Hãy mua khi có tín hiệu kỹ thuật từ on-chain. Khi khảo sát như thế này xuất hiện, tôi thường check ngược lại: tìm những dự án có TVL thực sự tăng trưởng, có volume giao dịch tăng đều, nhưng giá token lại giảm. Đó mới là alpha thật sự. Còn nếu bạn thấy mọi người đều đang FOMO vào AI, hãy nhớ lời khuyên từ một người đã mất $10k trong vụ rug pull YFII: “Khi ai cũng nói đó là cơ hội, hãy hỏi lại bản thân: tôi có hiểu code của nó không?”
